تعیین رابطه بین پارامترهای انفجار و RMR در تونل‌های راه در شیل‌های زون سنندج-سیرجان


3 سال پیش ، جمعه 1 آذر 1398

اشتراک گذاری در شبکه‌های اجتماعی

در این مقاله سعی شده است رابطه بین پارامترهای انفجار ازجمله خرج ویژه، روش انفجار، روش چال­زنی، تعداد چال و فاصله چال­ها با RMR موردبررسی قرار گیرد که می­توان از نتایج بدست آمده در تونل­‌های دیگر استفاده کرد)

عملیات آتش‌کاری و حفاری در تونل بر محیط اطراف آن تأثیر می­گذارد و باعث سست شدگی سنگ­های اطراف می­شود. ازجمله عوامل تأثیرگذار بر روی کیفیت انفجار می‌توان به نوع ماده منفجره، روش انفجار، روش چال­زنی و خواص توده سنگ اشاره کرد. با توجه به قرارگیری تونل باغان در شیل­های زون سنندج- سیرجان و در اختیار داشتن اطلاعات حاصل از 430 مرحله انفجار کنترل‌شده، در این مقاله سعی شده است رابطه بین پارامترهای انفجار ازجمله خرج ویژه، روش انفجار، روش چال­زنی، تعداد چال و فاصله چال­ها با RMR موردبررسی قرار گیرد که می­توان از نتایج بدست آمده در تونل­‌های دیگر استفاده کرد. مواد منفجره مورد استفاده در تونل باغان شامل چاشنی الکتریکی، امولایت کارتریجی، پودر آنفو و کورتکس می‌­باشد.

اثرات مخرب حاصل از آتش‌کاری زیان­های اقتصادی فراوانی را متوجه پیمانکاران می­‌سازد. فعالیت­‌های زیادی جهت کاهش میزان تخریب سنگ برجا در اثر آتش‌کاری صورت گرفته است. از نتایج قابل‌توجه آن ابداع انواع روش­‌های آتش‌کاری کنترل‌شده است. بیش از 85 درصد انرژی انفجار در جهت کاهش مقاومت ساختمانی توده سنگ تلف می­شود و مابقی انرژی صرف فرآیند خردشدگی و حرکت توده سنگ می­شود. انفجار همیشه تولید لرزش و یا امواج لرزه­ای می­‌کند. امواج لرزه­ای امواج الاستیک ناشی از خواص الاستیک سنگ است. چنانچه به نقطه­‌ای از قطعه سنگ نیرویی اثر کند که از حد الاستیک سنگ تجاوز کند، تغییر شکل اندکی در آن نقطه ایجاد می­گردد که به نقطه مجاور منتقل شده و به همین ترتیب از اطراف آن نقطه به نقاط دیگر انتشار می­‌یابد. امواج لرزه­ای ممکن است خسارت جبران‌ناپذیر به سنگ‌­های باقیمانده پس از انفجار یا تأسیسات مجاور وارد کند. تونل باغان یکی از تونل­‌های محور جدید سنندج-مریوان با طول 1886 متر، سطح مقطع 92 مترمربع، عرض 12 متر و ارتفاع 9 متر، یکی از طویل‌­ترین تونل­‌های راه غرب کشور می‌­باشد که در شیل­‌های زون سنندج-سیرجان قرار دارد. این تونل با توجه به شرایط حاکم، به صورت دومرحله‌ای طاق و پاطاق حفر شده است. از جمله عوامل تأثیرگذار بر روی پایداری کوتاه‌مدت و بلندمدت تونل، نوع انفجار و پارامترهای انفجار می‌­باشد. در این پژوهش سعی شده است رابطه بین خواص ژئومکانیکی سنگ از جمله پارامتر RMR، با الگوی انفجار و خرج ویژه مورد بررسی قرار گرفته و نهایتاً برایRMR های متفاوت، طرح و الگوی مناسب انفجار تعیین گردد.